Książka przedstawia działalność dwóch deputacji szlachty litewskiej – wileńskiej i grodzieńskiej – w Petersburgu w latach 1810-1812.  Złożyły one cesarzowi Aleksandrowi szereg postulatów dotyczących gospodarki i prawa guberni wileńskiej i grodzieńskiej, a w szczególności zaopatrzenia w sól, wywozu płodów rolnych,  pobudzenia handlu i przemysłu, rewizji ludności, systemu podatkowego, poboru do wojska, ustanowienia sądów granicznych i przeprowadzenia powszechnego rozgraniczenia dóbr, organizacji sądów głównych, funkcjonowania samorządu szlacheckiego, ziemskich powinności, organizacji władz powiatowych, ustawodawstwa dotyczącego Żydów. 

Dezyderaty szlacheckie przedstawione są w szerokim kontekście uwarunkowań politycznych oraz stanu guberni litewskich na początku XIX stulecia. Zwłaszcza narastających w nich dążeń niepodległościowych w okresie bezpośrednio poprzedzającym wyprawę Wielkiej Armii Napoleona na Moskwę w 1812 roku oraz udziału w niej wojsk Księstwa Warszawskiego. 

ZOBACZ SPIS TREÅšCI